Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ekim ayına ilişkin İktisadi Yönelim İstatistikleri ve Reel Kesim Güven Endeksi’ni açıkladı. Buna göre, mevsimsellikten arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE-MA), ekimde bir önceki aya göre 1,4 puan azalarak 101,1 seviyesinde gerçekleşti. Mevsimsellikten arındırılmamış Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) ise aynı dönemde 2,2 puan düşerek 99,8 oldu.
Ekim ayı İktisadi Yönelim Anketi sonuçları, 1-14 Ekim tarihleri arasında imalat sanayinde faaliyet gösteren 1965 iş yerinin yanıtlarının ağırlıklandırılıp toplulaştırılmasıyla elde edildi.
Endeksi oluşturan anket sorularına ait yayılma endeksleri incelendiğinde, mevcut mamul mal stoku, sabit sermaye yatırım harcaması, gelecek üç aydaki toplam istihdam ve ihracat sipariş miktarına ilişkin değerlendirmeler endeksi artış yönünde etkiledi. Genel gidişat, gelecek üç aydaki üretim hacmi, son üç aydaki toplam sipariş miktarı ve mevcut toplam sipariş miktarına ilişkin değerlendirmeler ise endeksi düşüş yönünde etkiledi.
Son üç aya yönelik değerlendirmelerde, üretim hacminde artış bildirenler ile ihracat sipariş miktarında azalış bildirenler lehine olan seyir bir önceki aya göre zayıfladı. İç piyasa sipariş miktarında ise artış bildirenler lehine olan seyir, azalış bildirenler lehine döndü.
Mevcut toplam siparişlerin mevsim normallerinin altında olduğu yönündeki değerlendirmeler güçlenirken, mevcut mamul mal stoklarının mevsim normallerinin üzerinde olduğunu bildirenler lehine olan seyir, mevsim normallerinin altında olduğunu bildirenler lehine döndü.
Gelecek üç aya ilişkin değerlendirmelerde, üretim hacmi ve iç piyasa sipariş miktarında artış bekleyenler lehine olan seyir zayıflarken, ihracat sipariş miktarında artış bekleyenler lehine olan seyir güçlendi. Gelecek üç aydaki istihdam ve gelecek on iki aydaki sabit sermaye yatırım harcamasına ilişkin artış yönlü beklentiler de bir önceki aya göre güçlendi.
Ortalama birim maliyetlerde son üç ayda artış olduğunu bildirenler lehine olan seyir değişmezken, gelecek üç ayda artış bekleyenler lehine olan seyir bir miktar güçlendi. Gelecek üç aydaki satış fiyatlarına ilişkin artış yönlü beklentiler ise zayıfladı.
Gelecek on iki aylık dönem sonu itibarıyla yıllık üretici fiyatları (ÜFE) beklentisi, bir önceki aya göre 0,6 puan azalarak yüzde 30,4 seviyesinde gerçekleşti.
Ekim ayında ankete katılan iş yerlerinin yüzde 55,6’sı üretimlerini kısıtlayan herhangi bir faktör bulunmadığını belirtti. İş yerlerinin yüzde 12,8’i ise talep yetersizliğini üretimlerini kısıtlayan en önemli faktör olarak gösterdi.
Talep yetersizliğini yüzde 9,1 ile mali imkânsızlıklar, yüzde 9,0 ile hammadde-ekipman yetersizliği, yüzde 8,5 ile işgücü yetersizliği ve yüzde 5,0 ile diğer faktörler izledi.
Temmuz ayında üretimini kısıtlayan faktör bulunmadığını belirtenlerin oranı yüzde 56,9, talep yetersizliğini en önemli faktör olarak gösterenlerin oranı ise yüzde 12,7 seviyesindeydi.
